30 juni
Tante Yvonne 75 jaar
29 juni
Sulala Animal Rescue
Op instagram volg ik Sulala Animal Rescue. Ik kende ze al voordat de oorlog in Gaza begon, via dit interview in The Guardian. Nu laten ze via de dieren zien wat er in Gaza gebeurt. Ze helpen naast straatdieren bijvoorbeeld huisdieren (door voedsel te distribueren) en ezels en paarden - er zijn geen machines meer dus al het werk komt op de dieren neer, die het letterlijk niet kunnen dragen. Vandaag kregen ze een egel binnen met twee kinderen, maar er is geen plek waar egels terecht kunnen, misschien kunnen ze naar een boomgaard maar dat zijn afgesloten oases, dus als er daar iets gebeurt kunnen ze nergens heen. De straathonden en -katten zijn vrijgelaten omdat het te gevaarlijk is om vast te zitten in een asiel. Er zijn ook geen medicijnen voor de dieren. Buitenlandse organisaties willen alles leveren, maar het mag het land niet in. Daarom nemen ze de gehandicapte honden en de ezels en paarden met wonden soms mee naar de zee, het zoute water is goed hun huid.
28 juni
Interspecies Performance
Vandaag verscheen het book Interspecies Performance, waar ik samen met G.C. Heemskerk een bijdrage voor leverde (twee oefeningen en een fictief interview). Mocht je geïnteresseerd zijn in meer- en tussensoortige performance dan kun je het boek hier kopen.
27 juni
Ladies Room
In de krant lees ik over een nieuw werk van Kirsha Kaechele in het Mona, het Tasmaanse Museum of Old and New Art, in Hobart: schilderijen van Picasso op de damestoiletten. Kaechele was een tijdje terug in het nieuws met het werk Ladies Lounge, een ruimte in het museum met een tentoonstelling die alleen voor vrouwen toegankelijk was, om genderdiscriminatie aan te kaarten. Een bezoeker klaagde de kunstenaar aan omdat hij zich gediscrimineerd voelde, de rechter stelde hem in het gelijk, Kaechele zei dat het gevoel van uitsluiting dat mannen ervaren het echte werk was. Ze bezocht de rechtszitting met een groep vrouwen, allemaal hetzelfde gekleed, dat was ook een performance. En nu zoekt ze naar mazen in de wet om mannen toch te kunnen blijven discrimeren. Het is een mooi en grappig project, het werkt.
26 juni
Begin van een ander verhaal
25 juni
In en uit de schaduw
Deze conferentie was de eerste na de lc, dus het was even afwachten hoe het zou gaan. Ik fietste ook voor het eerst weer naar het station, en de reis is langer dan eerdere reizen, doet weer een ander beroep op mijn uithoudingsvermogen en herstelvermogen (beide vermogens zijn aangetast met lc). Ik heb nog wat neurologische gevoeligheden, vooral voor geluid (maar ook voor geur, interessant genoeg, ik ruik alles heel sterk), maar los daarvan ging het wel. Een lezing geven is minder belastend dan luisteren naar anderen, en vooral dan socializen, omdat ik mijn aandacht op een ding kan richten en er veel ervaring in heb – gewoontes kosten minder energie –, ook al was deze lezing (over multispecies assemblies) een nieuwe. In de pauzes heb ik in de botanische tuin van de universiteit gezeten, vlakbij het gebouw waar de lezingen waren. Daar waren stille plekken in de schaduw van grote bomen. In het taoïsme noemen ze mediteren zitten en vergeten, en dat is wat ik heb gedaan; de bomen helpen daarbij. Ik heb ook niet deelgenomen aan de diners; die horen bij conferenties, maar zijn nu met alle stemmen en achtergrondgeluid te veel. Ik vind het niet heel erg, mensen worden er niet interessanter op als ze drinken, terwijl ze denken van wel, en bovendien heb ik de bekenden die er waren tijdens de pauzes gesproken. Ik heb veel mensen gesproken, dat is ook weer nieuw. Ik denk wel dat ik thuis een paar dagen met extra stilte nodig heb. Maar de vrijheid om weer te kunnen bewegen is echt een onbeschrijflijke luxe.
24 juni
De mooiste wandeling van hotel naar universiteit ooit
Langs de rivier, door de berg, door het bos.
23 juni
Fribourg
Vandaag reisde ik met de trein naar Fribourg. Ik ben uitgenodigd om een lezing te geven op de 21st Annual Summer Meeting van de International Society for Environmental Ethics. Het thema is Environmental Change and Democracy. Meer informatie en het programma vind je hier. Vanuit de trein zag ik een grote vogel waarvan ik hoop dat het een raaf was want ik wil zo graag een keer een raaf zien. En aan de bosrand een dier dat een geit of gems zou kunnen zijn. Mijn hotel is vlakbij de kathedraal en die beiert er op los.
22 juni
Omvolking
Tot nu toe had het iets abstracts, de overwinning van de PVV - het was duidelijk erg, maar hoe het vorm zou krijgen was onduidelijk. Met de voorgestelde ministers krijgt de macht van de PVV langzaam een gezicht en wordt duidelijk hoe makkelijk het is om de grenzen van wat toelaatbaar is qua racisme, islamofobie, xenofobie, en haat voor kritische wetenschap en journalistiek op te schuiven. Straks zitten mensen als Marjolein Faber en Fleur Agema op belangrijke posities, en Martin Bosma zit daar al, en dan zal het langzaamaan voor steeds meer mensen lijken het alsof het normaal is hoe ze denken en hoe ze praten, waardoor het midden verschuift, waardoor mensen anders gaan denken en de macht van PVV-achtigen steeds verder toeneemt - het is onbegrijpelijk en kwalijk dat de VVD en NSC niet meer van zich laten horen. Dit zijn natuurlijk geen nieuwe observaties maar het vindt nu plaats en dat is wel nieuw, voor dit land voor het eerst zo. Natuurlijk zijn er al mensen andere werelden aan het uitbeitelen en dat is waarschijnlijk het enige wat we kunnen doen. Doorgaan, en de toekomst staat nooit vast. Maar zo voelt het dus, als extreemsrechts denken vaste grond onder de voeten krijgt. En zo weinig kun je ertegen doen.
21 juni
Dag en nacht
Bij Heraclitus (Alle woorden, 25a, in een nieuwe en frisse vertaling van Ben Schomakers) lees ik dat hij zich mengde een discussie over hoe dag en nacht aan elkaar vastzitten. De vraag is of ze hetzelfde huis hebben in de onderwereld en daar om en om verblijven, of uitingsvormen zijn van dezelfde kracht (dat laatste denkt Heraclitus). Ik vond het leuk om dit te lezen, als filosofische vraag is het al een paar duizend jaar niet meer echt aan de orde, maar ik denk er ook veel over na. Ik denk dat ze steeds achter elkaar bewegen, de aarde om, in een eeuwige achtervolging. Soms is de een sneller, dan weer de ander, daarom hebben de dagen en nachten die we meemaken steeds net een andere lengte.
20 juni
Uitzicht
20 juni
Ruimtepuin
Op de website van de NOS las ik over ruimtepuin. Dat wordt blijkbaar een steeds groter probleem. De mensen vervuilen dus niet alleen de lucht, de zeeën en oceanen en het land: ook de ruimte moet eraan geloven. Ik denk dat we uiteindelijk alle heelallen die er zullen blijken te zijn zullen vervuilen. Dat kan haast niet anders. In het artikel staat ook dat ze bezig zijn met oplossingen, maar het ruimtepuin vermenigvuldigt zich steeds sneller, want hoe meer puin hoe meer botsingen hoe meer puin. Misschien zal het puin het van ons winnen. Niet de klimaatcrisis, niet AI, maar ruimtepuin. Ik typ trouwens steeds ruimtepijn. Dat is ook een mooi woord, dat misschien het gevoel kan vangen wat lezen over ruimtepuin oproept.
19 juni
De mol voor wie ik nog net kon remmen (terug in de aarde)
18 juni
Stemmen voor een gletsjer
De column van vandaag gaat over de Snæfellsjökull, de gletsjer die meedeed aan de presidentsverkiezingen in IJsland. Hier.
17 juni
Meersoortige dialogen
Ik ben bezig met het herschrijven van het boek Multispecies Dialogues Doing Philosophy with Animals, Children, the Sea and Others, dat waarschijnlijk begin volgend jaar verschijnt bij de Amsterdam University Press (academische boeken duren altijd heel lang). Ik schreef het toen ik ziek was, om mezelf te vermaken, en de kwaliteit van de tekst valt me alleszins mee. De peer reviewers waren er enthousiast over, dus het kostte me niet veel tijd om hun opmerkingen te verwerken, en nu werk ik een aantal hoofdstukken wat bij en dan kan het weer verder. In het boek beschrijf ik verschillende dialogen - o.a. met de muizen, de padden/kikkers/salamanders, met Olli, met kinderen, met de Noordzee - om de communicatie met niet-mensen te verbeteren en het begrip 'dialoog' opnieuw te doordenken. Het zal met dank aan de NWO open access verschijnen, dus tzt kunnen jullie het allemaal zo op je computer lezen. Dit is een tekstje erover in het Engels: In Multispecies Dialogues Eva Meijer develops a new understanding of the concept ‘dialogue’, which includes embodied, material and spatial interaction. Meijer does not do this alone: each chapter of the book is devoted to a dialogue, or set of dialogues – with street dog Olli, a community of former lab mice, amphibian neighbours, the North Sea, and many other beings. Taking seriously multispecies dialogues is a way to do justice to more-than-human agency and to become more worldly in a time dominated by humans. Rethinking the model of the dialogue also opens up new ways of doing philosophy in multispecies world, which is urgently needed to address the ecological, political and philosophical problems of our time.
16 juni
Fee en Bizzy
16 juni
Mijn vader
15 juni
Feest
Het is feest in Landsmeer. Het is lang feest, de feestweek duurt dit jaar tien dagen. Het feest uit zich in vlaggen en banieren over de weg waarop verenigingen hun eigen leden of andere verenigingen succes wensen. Er was ook al een avondvierdaagse, voorafgaand aan de feestweek, er zijn slootraces, kennisbattles, viswedstrijden voor de jeugd (want met dieren martelen kun je niet vroeg genoeg beginnen), muziekoptredens, inloopuren voor ouderen, en de openingstijden van het zwembad zijn aangepast (het is een half uur langer open). En vandaag is er een optocht. Het fijne weet ik er niet van, maar gisteren waren er twee boa’s in de straat die het busje dat voor mijn huis geparkeerd was onderzochten. Er hing namelijk een doek overheen. Het busje is van mijn buurman, en de verf kan niet tegen regen, dus vandaar dat doek. Hij had hem alvast uit de garage gehaald om vandaag mee te kunnen doen met de optocht, vertelde buurjongen Jim. De boa’s zochten het nummerbord op, en daarna waren ze gerustgesteld. ‘Soms zetten ze een wrak op een parkeerplaats,’ zei de oudste tegen me. Maar dat gevaar was weer bezworen, traag fietsten ze weg. Boa’s fietsen graag langzaam. Terwijl ik dit schrijf is de optocht aan de gang. In de verte klinkt het lied Kleine jodeljongen van Manke Nelis, een lied dat ik heel goed ken, ook al heb ik er nog nooit voor gekozen om ernaar te luisteren. Eigenlijk zou je ergens een claim moeten kunnen indienen tegen het vervuilen van je gedachten en je gehoor. Maar over tien dagen hebben we het weer gehad, dan kunnen de buren terug naar grasmaaien en barbecueën, daar zijn ze ook gek op.
14 juni
Groene asperges
Tijdens de wandeling kwamen Doris en ik Spinoza tegen, die ik ken van de dog dinners. Hij herkende me niet maar ik hem wel; hij kwam naar alle tests en genoot erg van het eten. Zijn mens vertelde dat zijn lievelingseten nu groene asperges zijn (broccoli vindt hij ook lekker). Van haar ook. Maar die zijn erg duur dus die eten ze niet elke dag. Wel op zijn verjaardag, hij is net drie geworden.
14 juni
Pootjes
14 juni
Brief
Drie studenten schreven namens de protesterende studenten op de universiteiten een goede brief als reactie op de problematische ingezonden brief van rectoren in Trouw. Lees hem hier.
13 juni
Hallo
12 juni
De scheiding tussen staat en kapitalisme
In aanvulling op de scheiding tussen kerk en staat moeten we een (veel duidelijkere) scheiding tussen staat en kapitalisme invoeren. Het is democratisch gezien extreem problematisch als een partij die de belangen van grote bedrijven behartigt - zoals de BBB die van de agro-industrie - de macht krijgt om de regelgeving omtrent die bedrijven vorm te geven of tenminste daar sterk hun stempel op te drukken. Dit gebeurt onherroepelijk als de minister en staatssecretaris van Landbouw BBB-ers zijn. Dit is niet alleen belangrijk omdat de niet-menselijke dieren in die industrie stelselmatig worden mishandeld. We leven in een klimaatcrisis die voor ons allemaal de wereld onleefbaar zal maken (en ondertussen is duidelijk dat de vee-industrie wereldwijd voor een groot deel van de uitstoot verantwoordelijk is). Ook los van de BBB: partijen die het grote geld nadrukkelijk niet aan banden willen leggen (zoals de VVD) offeren gegeven al het wetenschappelijk onderzoek dat er is willens en wetens de toekomst en gezondheid van menselijke kinderen en niet-menselijke wezens op.
11 juni
De dieren de dupe
Zowel de minister als de staatssecretaris van Landbouw zullen worden geleverd door de BBB. Daar zou je toch zin van krijgen om jezelf in brand te steken op het Binnenhof. Of tenminste een paar tractors.
11 juni
Een internetcafé in Istanboel
10 juni
Over het schrijven van een brief
Zoals jullie weten waren er in mei studentenprotesten op de UvA, en sindsdien ook op andere universiteiten. Bij het politieoptreden tijdens de protesten zijn collega’s van mij en studenten filosofie gewond geraakt. Met de capaciteitsgroep (de filosofieafdeling bestaat uit vier capaciteitsgroepen, ik zit bij PPA, Philosophy and Public Affairs) hebben we de afgelopen week gewerkt aan een open brief aan de CvB en decanen om ons hierover uit te spreken, ook als bericht van steun naar de studenten. Het is alleen lastig om samen een tekst op te stellen want de meningen in onze groep variëren nogal. Over het politiegeweld en de reactie van het CvB zijn we het eens: de universiteit had veel meer moeten doen om in gesprek te blijven met de studenten en heeft bovendien een zorgplicht naar ze – een deel van de collega’s vindt dat de politie sowieso nooit wat te zoeken heeft op de campus en een deel vindt dat er grenzen zijn aan protest, maar we vinden allemaal dat dit niet goed gegaan is. Over de situatie in Palestina zijn verschillen de mensen sterker van mening. Een deel is het met de studenten eens en wil dat alle banden met Israëlische wetenschappers worden verbroken. Een ander deel wil zover niet gaan en is misschien ook bang om voor antisemitisch te worden uitgemaakt (terwijl het afkeuren van de genocide daar niets mee te maken heeft). Het is een interessant experiment van democratisch handelen in de praktijk, waarin de emoties hoog oplopen. Ik zou het jammer vinden als het niet lukt omdat we te veel van mening verschillen, want als ethici en politiek filosofen denken we hier veel over na en het zou daarom goed zijn als we hier samen iets over kunnen zeggen dat hout snijdt. En daarnaast zou ik graag een duidelijke boodschap aan het CvB sturen en aan de studenten. Maar de onderlinge deliberatie is ook wat waard, en moet hoe dan ook plaatsvinden – als er zoiets gebeurt dan kun je daar als lid van de universitaire gemeenschap niet aan voorbijgaan. Veel andere afdelingen hebben ook brieven geschreven, met wisselende boodschappen, soms alleen over de protesten, soms ook over de genocide in Palestina. Vooralsnog laat het CvB zich er weinig aan gelegen liggen, maar andere universiteiten en de KNAW hebben al wel veranderingen doorgevoerd, dus de zaak is nog niet verloren.
10 juni
Olifantentaal
Er is een onderzoek verschenen over de taal van Afrikaanse olifanten. Ze hebben roepnamen voor elkaar. Een van de onderzoekers is Joyce Poole, en ik heb ooit al eens in een interview met haar gelezen dat ze dit onderzochten maar kon er geen studie bij vinden. Die is er dus nu, hier kun je meer lezen.
9 juni
Stappen
Ik was vandaag met mijn moeder naar het Stedelijk en zag daar drie goede overzichtstentoonstellingen, van Marina Abramovic, stanley brouwn en Ana Lupas. Over Abramovic hebben jullie al genoeg gelezen, er waren nu twee performances te zien dus we hadden geluk (The house with the ocean view is mooi en intrigerend en t/m de 16e te zien) - omdat sommige beelden zo bekend zijn is het makkelijk om te vergeten hoe belangrijk het werk is. Van stanley brouwn zag ik nooit eerder iets in een museum terwijl ik fan van hem ben en zijn tellen en meten ontroerde me (brouwn brengt zijn stappen in kaart en met zijn stappen de wereld). Het is ook heel long covid proof, er komen bijna geen mensen op af, dat vind ik tegenwoordig een pre, en het is zacht aan de ogen en oren. Het werk van Lupas, een Roemeense kunstenaar die o.a. politiek werk maakte onder Ceausescu is op een heel andere manier poëtisch, en daarbij heel erg dapper (en erg mooi om te zien). Als bonus is de installatie van Ola Hassanain in Buro Stedelijk ook bijzonder. Dus mocht je nog een moment overhebben, dan weet je waar je naartoe moet.
9 juni
GRASS ROOTS AGITATION IS THE ONLY HOPE
Voor het nieuwe nummer van Metropolis M schreef ik een stukje over het slagzintijdperk waar we ons in bevinden en kunst die onderzoekt hoe we daaruit kunnen komen. Bestel hem hier.
8 juni
Een dag (de Gouden Hoorn)
8 juni
Vogelnieuws
1. In het natuurgebied zag ik dat een gaai een mus lastigviel, of de mus probeerde de gaai van het nest weg te houden, en dat de mus hoog in de lucht versterking kreeg van een mannetjesmerel. Waarschijnlijk wilde hij ook zijn nest beschermen, maar het zag er spectaculair uit, ineens die zwarte medestander.
2. In het weiland (achter een sloot, dus ik kon het niet precies zien en er niet heen) vond een kraai een kievitsnest en begon de eieren of kinderen van de kievit op te eten. De kievit probeerde de kraai al steeds af te leiden en slaakte een kreet van afschuw en verdriet toen hij of zij het nest bereikte. Ik heb nog nooit zoiets gehoord, het was geen vogelkreet maar drukte iets algemeens uit dat door ons allemaal wordt gedeeld.
3. In de tuin zingt een van de koolmezen als een man onder de douche.
4. Ik las een mooie tekst over emoes, de grote loopvogels die al veel langer op onze planeet wonen dan wij van pattrice jones, hier.
7 juni
Doris en de margrieten
6 juni
Some people
Een rustig en waar gedicht van Rolf Jacobsen.
6 juni
Meerkoetendrama
De meerkoet was gestorven op het nest. Toen ik naar Istanboel ging waren er nog twee ouders, met vijf kinderen, die een week of twee voordien uit het ei waren gekomen. Het nest ligt in de vijver waar Doris en ik omheenlopen op ons kleine rondje, dus ik zag ze een paar keer per dag. De ene meerkoet zat op het nest met de kleintjes, als de ander kwam stoven de kinderen het water in om gevoerd te worden. Nadat ik terugkwam zag ik geen vogel meer op het nest, maar zo gaat het vaker; na een tijdje zwemmen ze rond. In het riet zag ik later die dag een meerkoet met een kind. Dat was vreemd, want meestal zijn beide ouders in de buurt. Van Jerremie, een van de buren die zich ook om de dieren bekommert, hoorde ik dat een van de ouders was gestorven op het nest, bovenop de kleintjes. De dierenambulance was gekomen, maar toen had Jerremie de gordijnen gesloten, zo erg vond hij het. En nu is er nog een kind over. We weten dus niet of de andere kinderen gestorven zijn van de honger of meegenomen. De overgebleven ouder laat het overgebleven kind niet uit zijn of haar blikveld verdwijnen. 's Avonds zwemmen ze samen naar het nest. Het kind kletst dan honderduit, ik heb nog nooit een kleintje zoveel horen praten. Ik hoop dat hij/zij/hen het redt en dat ze over een tijdje samen naar het Twiske kunnen, waar meer meerkoeten leven.
5 juni
Krukjes
5 juni
Ratten tellen ook mee
Gisterochtend las ik een naar stuk in de krant, over het doodschieten van ratten. Behalve dat er niet werd stilgestaan bij het perspectief van de ratten, en niet werd ingegaan op wat voor dieren het eigenlijk zijn, was de toon sensationalistisch. Zo'n stuk draagt bij aan het idee dat ratten plaagdieren zijn (een denigrerende term) die zomaar vermoord kunnen worden, terwijl ze in de situatie die wordt beschreven zelfs uitgenodigd worden om te komen door mensen met eten. Dus ik heb een kleine reactie geschreven en die is vandaag geplaatst als ingezonden brief. Hier.
4 juni
Europa en de andere dieren
De column van vandaag gaat over het belang van schaal, in het denken over meersoortige politiek, en het belang van Europa voor wie zich bekommert om dieren, de natuur en het klimaat. Hier.
3 juni
Mooitje
2 juni
Blijven
2 juni
Kats en mens spreken
In Istanboel kunnen de katten heel goed mens praten, en de mensen kats. Dat heb ik nooit eerder ergens zo gezien. Bij het museum van moderne kunst zag ik een portier heel lang tegen een kat vertellen waarom hij niet naar binnen mocht. De kat vroeg steeds ah, toe? Op straat bekommeren de mensen zich ook sprekend om de katten – als er een katpersoon op de straat loopt komt er meteen een mens die diegene naar de stoep stuurt omdat de auto’s en taxi’s nogal hard rijden. Ik zag een paar kittens die in de mensenstroom van een winkelstraat terechtkwamen waarna vrouwen ze oppakten en weer bij hun moeder zetten, terwijl ze ze vertelden dat ze moesten uitkijken (mijn Turks is niet je dat, maar dit was duidelijk). Ik weet dat alle bakjes water en het voer ook religieus geïnspireerde goede daden zijn, maar doordat de katten en mensen al lang zo samenleven is er veel wederzijds begrip ontstaan. En er is veel liefde, dat zie je bijvoorbeeld ook in de katten die een winkel adopteren en door de mensen daar worden verzorgd. Het is echt een mooi voorbeeld van hoe een meersoortige samenleving eruit kan zien.
1 juni
Een paar kattenhuizen
Ze staan echt overal, en er staan ook overal bakjes water en brokken.